# De schijfkopie van Docker Desktop is enorm: zo verklein je Docker.raw op een Mac

> Waarom Docker.raw zo groot lijkt, hoe je de echte grootte meet, welke prune-opdrachten ruimte vrijmaken en je volumes sparen, en wanneer je hem begrenst.

- URL: https://moreroom.app/nl/learn/docker-desktop-disk-image
- Published: 2026-10-17
- Updated: 2026-10-17
- Publisher: MoreRoom (Yando Pte. Ltd.) — https://moreroom.app

## TL;DR

- Docker Desktop bewaart alle images, containers, volumes en de buildcache in één schijfkopie, Docker.raw, in ~/Library/Containers/com.docker.docker.
- Docker.raw is een sparse bestand: de Finder en ls -l tonen de maximale grootte, du toont hoeveel ruimte het echt inneemt.
- Verklein het vanuit Docker met docker system prune, niet door het bestand te verwijderen. De vrijgemaakte ruimte gaat binnen enkele minuten terug naar macOS.
- docker system prune laat volumes staan, tenzij je --volumes toevoegt, en ook dan verwijdert het alleen anonieme volumes.
- Een lagere schijflimiet instellen of Clean up data gebruiken wist de schijfkopie, dus bewaar die opties voor het laatst.

Docker Desktop voor Mac draait Linux-containers in een kleine virtuele machine, en die machine bewaart **alles in één schijfkopiebestand, `Docker.raw`**: images, containers, volumes en de buildcache. Dat bestand kan uitgroeien tot tientallen gigabytes. De oplossing is niet om het te verwijderen, maar om **vanuit Docker op te ruimen** met `prune`; Docker Desktop geeft de vrijgemaakte ruimte daarna terug aan macOS.

Dit geldt in oktober 2026 voor de huidige versies van Docker Desktop op macOS 27 Golden Gate, 26 Tahoe, 15 Sequoia en 14 Sonoma.

## Waar Docker.raw staat, en hoe groot het echt is

Standaard staat de [schijfkopie](https://moreroom.app/glossary#docker-raw) hier:

```sh
~/Library/Containers/com.docker.docker/Data/vms/0/data/Docker.raw
```

Heb je hem verplaatst, dan zie je de huidige locatie in **Docker Desktop › Settings › Resources › Advanced**.

`Docker.raw` is een [sparse bestand](https://moreroom.app/glossary#sparse-file). De logische grootte is het maximum dat de schijfkopie mag bereiken, maar alleen de blokken die Docker echt heeft geschreven, nemen ruimte in op je Mac. De Finder en `ls -l` tonen het maximum, en daarom kan het bestand er alarmerend groot uitzien. Zo zie je het echte getal:

```sh
cd ~/Library/Containers/com.docker.docker/Data/vms/0/data
ls -klsh Docker.raw
du -h Docker.raw
```

In de uitvoer van `ls -s` is het eerste getal de werkelijk toegewezen ruimte; de kolom met de grootte toont het maximum. `du` rapporteert alleen de toegewezen ruimte. De [Mac-FAQ](https://docs.docker.com/desktop/troubleshoot-and-support/faqs/macfaqs/) van Docker gebruikt dezelfde controle met `ls -klsh`.

![Een sparse Docker.raw-bestand: de logische grootte, bepaald door de schijflimiet, tegenover de blokken die echt op de Mac zijn toegewezen](https://moreroom.app/learn/img/docker-desktop-disk-image-sparse.svg)

## Kijk wat de ruimte inneemt

Vraag Docker, met Docker Desktop actief, om een overzicht:

```sh
docker system df
docker system df -v
```

De eerste opdracht toont **Images**, **Containers**, **Local Volumes** en **Build Cache**, met de totale grootte en een kolom **RECLAIMABLE** voor wat niet in gebruik is. De versie met `-v` toont elke image, container en elk volume afzonderlijk. Zo vind je snel die ene vergeten image van 10 GB of een groot volume van een oud project.

## Opruimen, van voorzichtig tot grondig

Al deze opdrachten verwijderen definitief: voor Docker-objecten bestaat geen prullenmand. Images kun je opnieuw downloaden of bouwen; volumes niet.

### Buildcache

Bouw je zelf images, dan is de buildcache vaak het grootste onderdeel.

```sh
docker builder prune
```

De opdracht vraagt om bevestiging en verwijdert daarna ongebruikte buildcache. Voeg `--all` toe voor een grondigere opruimbeurt. Je volgende builds duren langer, terwijl de cache weer wordt gevuld.

### Gestopte containers, ongebruikte netwerken en images

```sh
docker system prune
docker system prune -a
```

Een gewone `docker system prune` verwijdert gestopte containers, netwerken die geen container gebruikt, zwevende images (zonder tag) en ongebruikte buildcache. Met `-a` verdwijnt ook **elke image die door geen enkele container wordt gebruikt**, en dat levert meestal het meest op. Wat je later nodig hebt, wordt opnieuw gedownload of gebouwd. Zie de [handleiding over prunen](https://docs.docker.com/engine/manage-resources/pruning/) van Docker en de [naslag van `docker system prune`](https://docs.docker.com/reference/cli/docker/system/prune/).

### Volumes: eerst bekijken, dan verwijderen

Volumes bevatten gegevens die niet opnieuw kunnen worden opgebouwd, zoals een lokale database. Daarom verwijdert Docker ze nooit standaard.

```sh
docker volume ls
docker volume rm <name>
```

`docker system prune --volumes` neemt alleen **anonieme** volumes mee die geen container gebruikt. `docker volume prune` werkt op dezelfde manier; `docker volume prune --all` verwijdert ook **benoemde** volumes die geen container gebruikt. Maak eerst een reservekopie van alles wat belangrijk voor je is.

| Opdracht | Containers | Images | Buildcache | Volumes |
|---|---|---|---|---|
| `docker system prune` | Gestopt | Alleen zwevend | Ongebruikt | Bewaard |
| `docker system prune -a` | Gestopt | Alle ongebruikte | Ongebruikt | Bewaard |
| `docker system prune -a --volumes` | Gestopt | Alle ongebruikte | Ongebruikt | Anoniem, ongebruikt |
| `docker volume prune --all` | — | — | — | Alle ongebruikte |

## Als de ruimte niet terugkomt

Opruimen maakt blokken vrij binnen de virtuele machine, en Docker Desktop geeft die op de achtergrond terug aan macOS. Volgens Docker kan dat een paar minuten duren. Controleer opnieuw met `du -h Docker.raw`. Is het getal na een tijdje nog niet veranderd, stop Docker Desktop dan en open het opnieuw.

De Finder blijft de maximale grootte van het bestand tonen, wat er binnenin ook gebeurt. Beoordeel de vooruitgang dus met `du`, niet met de Finder.

## De schijfkopie begrenzen of verplaatsen

In **Settings › Resources › Advanced** heet de instelling in recente versies **Disk usage limit** (in oudere versies **Disk image size**). Daarmee stel je in hoe groot de schijfkopie maximaal mag worden. De Mac-FAQ van Docker waarschuwt dat **een kleiner maximum de huidige schijfkopie wist**, met alle images, containers en volumes erin. Ruim dus eerst op, exporteer wat je nodig hebt en verlaag de limiet pas daarna.

In hetzelfde paneel vind je **Disk image location**. Gebruik de knop **Browse** om `Docker.raw` naar een groter intern volume of een externe SSD te verplaatsen. Verplaats het bestand niet in de Finder: dan kan Docker Desktop het kwijtraken.

## De resetoptie

Het scherm **Troubleshoot** van Docker Desktop (te openen via het walvismenu in de menubalk, of via het vraagtekensymbool rechtsboven in het Dashboard) bevat **Clean up data**, in oudere versies **Clean / Purge data**. Volgens de [probleemoplossingspagina van Docker](https://docs.docker.com/desktop/troubleshoot-and-support/troubleshoot/) wist dit alle lokale containers en images, terwijl je instellingen bewaard blijven. Omdat volumes in dezelfde schijfkopie staan, kun je ervan uitgaan dat die ook verdwijnen. Gebruik het alleen als je bereid bent opnieuw te beginnen.

**Reset to factory defaults**, in hetzelfde menu, zet daarnaast alle instellingen terug.

## Alternatieven die schijfruimte anders beheren

- **OrbStack** bewaart zijn containers, images en Linux-machines in `~/Library/Group Containers/HUAQ24HBR6.dev.orbstack/data`. De [documentatie](https://docs.orbstack.dev/) beschrijft dynamisch schijfbeheer, waardoor het gebruik meegroeit en weer krimpt. Ruim op vanuit OrbStack of met dezelfde `docker`-opdrachten; als je het gegevensbestand verwijdert, ben je alles erin kwijt.
- **Colima** is een gratis runtime voor de opdrachtregel die zijn virtuele machines in `~/.colima` bewaart. De `prune`-opdrachten van `docker` werken hetzelfde, `colima prune` wist de gecachte downloads van Colima en `colima delete` verwijdert een profiel met alle gegevens.

Beide gebruiken de standaard-CLI van `docker`, dus alles hierboven over prunen, volumes en buildcache geldt ook voor hen.

## Hoe MoreRoom helpt

De gratis versie van MoreRoom vindt de schijfkopie van Docker Desktop en labelt die als “Eerst bekijken”, met de herinnering om op te ruimen in plaats van het bestand te verwijderen. Kies je ervoor om hem op te schonen, dan voert MoreRoom Dockers eigen `docker system prune --all --force` uit: gestopte containers, ongebruikte netwerken, ongebruikte images en buildcache worden verwijderd, en **volumes blijven bewaard**. Die opdracht is definitief en wordt ook zo gelabeld. MoreRoom herkent ook de gegevens van OrbStack en Colima, met het label “Eerst bekijken”.

MoreRoom verwijdert `Docker.raw` niet, wist geen volumes en wijzigt de schijflimiet van Docker niet. Pro voegt de Verzamelaar toe om meerdere onderdelen in één keer op te ruimen, en Doelmodus.

## FAQ

### Mag ik Docker.raw verwijderen?

Dat kan, maar dan ben je alle images, containers en volumes erin kwijt, en maakt Docker Desktop een nieuw, leeg bestand aan. Ruim liever op vanuit Docker. Wil je echt opnieuw beginnen, gebruik dan Clean up data in het menu Troubleshoot van Docker Desktop; je instellingen blijven dan bewaard.

### Waarom zegt de Finder dat Docker.raw veel groter is dan Docker aangeeft?

Docker.raw is een sparse bestand. De Finder en ls -l tonen de maximale grootte, bepaald door de schijflimiet, terwijl du en ls -s de blokken tonen die echt naar je schijf zijn geschreven.

### Verwijdert docker system prune mijn volumes?

Standaard niet. Met --volumes verwijdert het ook anonieme volumes die geen container gebruikt. Benoemde volumes, zoals een databasevolume dat je zelf hebt gemaakt, verdwijnen alleen met docker volume prune --all of docker volume rm.

### Waarom is mijn vrije ruimte na het opruimen niet toegenomen?

Docker Desktop geeft vrijgemaakte ruimte op de achtergrond terug aan macOS, en dat kan een paar minuten duren. Controleer opnieuw met du -h op Docker.raw. Verandert er niets, start Docker Desktop dan opnieuw. Ruimte komt ook alleen vrij als images echt worden verwijderd, niet als alleen hun tag verdwijnt.

### Is het veilig om de schijflimiet te verlagen?

Alleen als je kunt missen wat erin staat. De Mac-documentatie van Docker waarschuwt dat een kleinere maximale grootte de huidige schijfkopie wist, met alle images, containers en volumes erin.